တာ့ကျားစာပေဆု (茅盾文学奖)
တာ့ကျားစာပေဆု (တရုတ်: 茅盾文学奖; အင်္ဂလိပ်: Mao Dun Literary Prize) သည် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံတွင် ရှည်လျားသောဝတ္ထုများအတွက် ပေးအပ်သော အမြင့်ဆုံး ဆုတံဆိပ်ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထောင်ပြီး တရုတ်နိုင်ငံ စာပေအနုပညာသမဂ္ဂ (中国作家协会) မှ စီမံကွပ်ကဲသည်။
နောက်ခံသမိုင်း
တာ့ကျားစာပေဆုကို ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် ပေးအပ်ခဲ့သည်။ မူလတွင် ၃ နှစ်တစ်ကြိမ် ပေးအပ်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၁ ခုနှစ်မှ စတင်ကာ ၄ နှစ်တစ်ကြိမ်သို့ ပြောင်းလဲကျင်းပလာသည်။ ယနေ့အထိ ပေးအပ်မှု ၁၀ ကြိမ်ကျော် ပြည့်မြောက်ပြီး ဖြစ်သည်။
တည်ထောင်သူ တာ့ကျား
တာ့ကျား (茅盾) ၏ နာမည်ရင်းမှာ 沈德鸿 (Shen Dehong) ဖြစ်ပြီး ၁၈၉၆ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားကာ ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ တရုတ်ပြည်ဆိုရှယ်လစ် ရေးသားသူကြီးတစ်ဦးဖြစ်ပြီး တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ ပထမဆုံး ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီး (文化部长) တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။ ထင်ရှားသောဝတ္ထုများမှာ 子夜 (Midnight) နှင့် 春蚕 (Spring Silkworms) တို့ ဖြစ်သည်။ မကွယ်လွန်မီ မိမိကိုယ်ပိုင် ပိုက်ဆံ ယွမ် ၂၅၀,၀၀၀ ကို လှူဒါန်းကာ မိမိနာမည်ဖြင့် ဆုတစ်ခုတည်ထောင်ရန် ဆန္ဒပြုခဲ့သည်။
ဆုပေးအပ်မှု စည်းမျဥ်းများ
တရုတ်ဘာသာဖြင့် ရေးသားသော ရှည်လျားသောဝတ္ထု (长篇小说) သာ ဝင်ပြိုင်ခွင့်ရှိပြီး ဝတ္ထုတို၊ ကဗျာ၊ ဆောင်းပါးများ မပါဝင်ပေ။ ၄ နှစ်တစ်ကြိမ် ကျင်းပပေးအပ်ကာ တစ်ကြိမ်လျှင် ဆုရှင် ၃ မှ ၅ ဦးအထိ ရွေးချယ်သည်။ ဂုဏ်ထူးဆောင်လက်မှတ်၊ သတ္တုဂုဏ်ထူးဆောင်ပြားနှင့် ဆုကြေးငွေတို့ပါဝင်သော ဆုကို တရုတ်နိုင်ငံ စာပေအနုပညာသမဂ္ဂ (中国作家协会) မှ တရားဝင် ပေးအပ်သည်။
ထင်ရှားသော ဆုရှင်များ
路遥 — 平凡的世界 (ရိုးရိုးကမ္ဘာ, ၁၉၉၁)
တရုတ်ပြည်တွင် အရောင်းရဆုံး ဝတ္ထုများထဲမှ တစ်အုပ်ဖြစ်ပြီး ဆင်းရဲတဲ့ ကျေးရွာသားများ၏ ဘဝကို ရိုးရိုးရှင်းရှင်း ဖော်ကျူးသည်။
陈忠实 — 白鹿原 (White Deer Plain, ၁၉၉၇)
မိသားစုနှစ်ဆက်၏ ဆက်ဆံရေး နောက်ကြောင်းမှတဆင့် တရုတ်ပြည်၏ ခေတ်ပြောင်းမှုကို ကျိုကျိုဆက်ဆက် ရေးဖွဲ့ထားသည်။
莫言 — 生死疲劳 (၂၀၀၈)
Magic Realism ဟောင်းရောမှုများပါဝင်သော ဝတ္ထုဖြစ်ပြီး ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် Nobel Prize ရရှိသောသူဖြစ်သည်။
贾平凹 — 秦腔 (၂၀၀၈)
တရုတ်ကျေးလက်ဘဝနှင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု ပျောက်ကွယ်မှုကို ဖော်ကျူးသည်။
金宇澄 — 繁花 (Blossoms, ၂၀၁၅)
Shanghai ၏ ခေတ်ပြောင်းဘဝကို ထူးခြားသောဘာသာစကားပုံစံဖြင့် ရေးဖွဲ့ထားသည်။
နိုင်ငံတကာ အသိအမှတ်ပြုမှု
莫言 (Mo Yan) သည် တာ့ကျားဆုကို ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ရရှိပြီးနောက် ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် နိုဘယ်စာပေဆု ထိုင်ခုံသို့ ရောက်ရှိသွားသည်။ ဤသည်မှာ တာ့ကျားဆု၏ ကမ္ဘာ့အဆင့် အသိအမှတ်ပြုမှုကို ထင်ဟပ်သော အဓိကနိမိတ်ပုံဖြစ်သည်ဟု ပညာရှင်များက ယူဆကြသည်။ တရုတ်ဘာသာ ဝတ္ထုများ ကမ္ဘာ့ပရိသတ်ဆီ ရောက်ဖို့ ဒီဆုသည် အဓိကကျသော တံတားတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု ငြင်းဖွယ်မရှိပေ။